Prawo wewnętrzne – hierarchia aktów prawnych w państwie. Jakie organy administracji publicznej tworzą prawo krajowe?

prawo wewnętrzne

Prawo wewnętrzne obejmuje wszystkie normy prawne oraz regulacje obowiązujące na terenie danego kraju. Począwszy od konstytucji, a skończywszy na ustaleniach obwiązujących w ramach różnych organizacji, instytucji czy stowarzyszeń. Opisuje każdą dziedzinę życia.

Akty normatywne prawa wewnętrznego mają określoną hierarchię ważności. Przepis w dokumencie niższego rzędu nie może być sprzeczny z wytycznymi wyższego rzędu – w przeciwnym wypadku sąd uznaje go za nieobowiązujący. Prawo wewnętrzne powstaje w wielu podmiotach publicznych, głównie organach władzy ustawodawczej. Jego wdrożeniem zajmują się stosowne organy administracji państwa, a zarządzenia premiera i uchwały Rady Ministrów zawierają kluczowe przepisy wykonawcze prawa krajowego.

Prawo wewnętrzne – co to jest, z czego się składa?

Prawem wewnętrznym nazywa się zbiór wszystkich aktów prawnych i zasad, jakie regulują relacje pomiędzy instytucjami oraz obywatelami danego państwa. Co ciekawe, niektóre nie mają nawet formalnej formy ważnego dokumentu. Do prawa wewnętrznego prawnicy i inni specjaliści zaliczają:

  • konstytucję;
  • ustawy;
  • rozporządzenia, dekrety;
  • akty prawa miejscowego (rozporządzenia, rozporządzenia porządkowe, uchwały);
  • orzecznictwo sądowe;
  • zasady prawa zwyczajowego.

Gałęzie prawa wewnętrznego w państwie

Prawo wewnętrzne stanowi ogół prawa krajowego. Czasami określa się je również jako prawo narodowe. Zadaniem prawa wewnętrznego jest maksymalnie precyzyjnie opisać mechanizmy funkcjonowania państwa i rozstrzygania sporów. Tak, jak prawo międzynarodowe ustala ramy prowadzenia polityki oraz wzajemne relacje pomiędzy poszczególnymi krajami. Przepisy w prawie wewnętrznym są zarówno bardzo ogólne, jak i niezwykle szczegółowe.

Co do dokładnie je tworzy? W polskim porządku prawnym funkcjonuje 7 głównych gałęzi prawa wewnętrznego. Są to:

  • prawo konstytucyjne;
  • prawo karne;
  • prawo cywilne;
  • prawo administracyjne;
  • prawo finansowe;
  • prawo rodzinne i opiekuńcze;
  • prawo pracy.
Przeczytaj:  Prawa zwierząt

Prawo wewnętrzne – obowiązująca hierarchia aktów prawa krajowego

Akty prawa wewnętrznego dzielą się na dwie podstawowe grupy. Mowa o prawie powszechnie obowiązującym oraz prawie obowiązującym wewnętrznie. W pierwszej grupie znajdują się akty normatywne ważne w całym kraju, które dotyczą wszystkich obywateli i instytucji bez wyjątku. Hierarchia aktów prawa wewnętrznego powszechnie obowiązującego wygląda w następująco:

  1. Konstytucja. Ustawa zasadnicza, zawierająca najważniejsze regulacje.
  2. Ustawy. Uchwalane przez Sejm i Senat, według narzuconego przez konstytucję trybu.
  3. Rozporządzenia z mocą ustawy. Wydawane przez prezydenta jedynie w sytuacjach wyjątkowych, kiedy parlament nie może się zebrać.
  4. Rozporządzenia. Tworzone na podstawie ustaw, by zmiany w prawie weszły w życie.
  5. Akty prawa miejscowego. Wydają je organy samorządowe i obowiązują wyłącznie na ograniczonym obszarze kraju.

Im wyżej w hierarchii znajduje się dany akt, tym bardziej ogólne przepisy zawiera i potrzeba poważniejszych środków (politycznych, formalnych), by go zmienić. A co z ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi, które mogą przecież wymusić dostosowanie ustaw? Znajdują się niżej w hierarchii od konstytucji, aczkolwiek ustawa zasadnicza dopuszcza możliwość przekazania części kompetencji organów państwa w ręce instytucji międzynarodowych.

Interesują Cię zagadnienia prawne i chciałbyś je wykorzystywać na co dzień? Wejdź i dowiedz się jak zostać prawnikiem: https://infojob.pl/jak-zostac-prawnikiem.

Nieznajomość prawa szkodzi – podobnie jak brak świadomości obowiązującej hierarchii aktów prawnych. Nikomu nie zaszkodzi zapoznać się z konstytucją i pozostałymi aktami normatywnymi prawa wewnętrznego powszechnie obowiązującego. Są łatwo dostępne, również w internecie. Z kolei prawo wewnętrzne obowiązujące w ramach danej organizacji lub instytucji możesz znaleźć np. w odpowiednim biuletynie informacji publicznej. Warto je znać, by skutecznie bronić swoich praw, niezależnie od skali i wagi problemu.

Zobacz także:

Przeczytaj:  Prawo autorskie – czym jest i czego dotyczy? Czym według przepisów jest utwór autorski? Co mówi ustawa o prawie autorskim w praktyce?
Gabriel Kowalczyk
Student ostatniego roku prawa na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie na wydziale Prawa i Administracji. W tygodniu po zajęciach pracuje jako stażysta w kancelarii prawnej, a w weekendy udziela korepetycji z angielskiego. W wolnym czasie czyta książki i wychodzi z przyjaciółmi na miasto.

Podobne artykuły

Zostaw komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Więcej w Prawo

prawa zwierząt
Prawo

Prawa zwierząt

Zwierzęta są nierozłącznym elementem w życiu człowieka. Towarzyszą nam od setek lat, a ich prawa są ...